Het Nationaal Historisch Museum aan het Skanderbegplein, het grootste museum van Albanië, ging in maart 2024 dicht voor een volledige renovatie en gaat naar verwachting pas in 2028 weer open. Naar binnen kun je niet, maar het enorme gevelmozaïek, De Albanezen, is gerestaureerd en is een van de meest gefotografeerde bezienswaardigheden van Tirana.
| Praktische info | |
|---|---|
| Waar | Sheshi Skënderbej 7, noordzijde van het Skanderbegplein (Google Maps) |
| Status | Gesloten voor renovatie tot ongeveer 2028 |
| Bekijk in plaats daarvan | Het gevelmozaïek (gratis, altijd te zien) en het Nationaal Archeologisch Museum |
Het mozaïek: De Albanezen
Het mozaïek boven de ingang werd in 1981 aangebracht en beslaat zo’n 565 vierkante meter, groter dan een basketbalveld. Het toont in één doorlopende scène figuren uit de Albanese geschiedenis, van een Illyrische krijger en middeleeuwse strijders via het nationale ontwaken van de 19e eeuw tot partizanen uit de Tweede Wereldoorlog. Het werd ontworpen door vijf vooraanstaande kunstenaars van die tijd: Vilson Kilica, Josif Droboniku, Agim Nebiu, Anastas Kostandini en Aleksandër Filipi.
Dit mozaïek is een van de mooiste voorbeelden van laat Albanees socialistisch realisme, een populaire kunstvorm in de communistische periode van het land. Kijk eens achter de vrouw in het midden: daar zat vroeger een grote rode ster met gouden rand achter haar hoofd, en een kleinere boven de adelaar op de vlag. Beide werden begin jaren 90, na de val van het communisme, verwijderd.
Nadat de aardbeving van 2019 het gebouw had beschadigd, restaureerde het door de EU gefinancierde programma EU4Culture het mozaïek in 22 maanden. Restauratoren documenteerden het steentje voor steentje, en nieuwe glazen tesserae werden besteld bij dezelfde Venetiaanse werkplaats die 40 jaar eerder de originelen had gemaakt. In mei 2023 werd het opnieuw onthuld.
Wat er normaal binnen te zien is
Het museum opende in 1981 en behandelt normaal de Albanese geschiedenis van de prehistorie tot het communistische tijdperk, verdeeld over verschillende paviljoens: de Oudheid (het rijkste, met honderden Illyrische en Grieks-Romeinse voorwerpen), de Middeleeuwen, de Nationale Renaissance, de Onafhankelijkheid, Iconografie, de antifascistische oorlog, de Communistische Terreur en een paviljoen gewijd aan Moeder Teresa.
De renovatie
De huidige werkzaamheden, eveneens onder EU4Culture en samen met het ministerie van Cultuur, vormen de eerste volledige opknapbeurt sinds de opening van het museum. Het plan is om het gebouw te herstellen en de tentoonstellingen opnieuw in te richten volgens moderne internationale normen, dus verwacht een heel ander museum als het weer opengaat.
Veelgestelde vragen
Is het Nationaal Historisch Museum in Tirana open?
Nee. Het sloot op 15 maart 2024 en gaat volgens planning in 2028 weer open.
Hoe heet het mozaïek op het Nationaal Historisch Museum?
Het heet De Albanezen (soms gewoon ‘het mozaïek van Tirana’), gemaakt in 1981 en gerestaureerd in 2023.
